Home » arbeidsmarktkrapte

Tagarbeidsmarktkrapte

Gezocht: een kabinet dat krapte op de arbeidsmarkt aanpakt

Trouw, 19 april 2024 – Een toekomstig rechts kabinet moet tekorten in de zorg, het onderwijs en het openbaar vervoer oplossen, maar wil ook minder migratie. Is dat te verenigen?

Samen met zijn collega-arbeidseconomen waarschuwt arbeidssocioloog Ton Wilthagen al een tijd voor de krapte. De vergrijzing, in combinatie met een laag geboortecijfer kan voor ‘maatschappelijke ontwrichting’ gaan zorgen. Het zijn grote woorden, maar “we weten dit al een tijdje. In 2008 werd er al voor gewaarschuwd.”

“Er staat veel op het spel”, zegt Wilthagen, verbonden aan de universiteit van Tilburg als arbeidsmarktexpert. Het personeelstekort kan volgens hem op termijn leiden tot een afbrokkeling van de welvaartsstaat. “Zeker als je niets doet.” Om het tij te keren moet het volgende kabinet geen enkele maatregel schuwen, zegt Wilthagen. Meer uren werken of het inzetten van arbeidsmigranten, het is allemaal nodig om de maatschappij te laten functioneren.

Personeelstekort in de gevangenis

“Neem de niet ondenkbare situatie dat daders straks vrij rondlopen vanwege personeelstekorten in de gevangenis. Zelfs met de komst van arbeidsmigranten lossen we de krapte niet op.”

Dat erkent ook Hans Borstlap, voormalig topambtenaar en prominent CDA’er. Maar zijn analyse is iets anders. Borstlap leidde een commissie die in 2020 het toenmalige kabinet adviseerde om de arbeidsmarkt te moderniseren. Hij vindt dat het nieuwe kabinet scherper moet kiezen.

“Wat voor economie willen we?” Borstlap kiest voor een kenniseconomie waarin arbeidsintensieve sectoren zoals slachterijen, en laagproductieve bedrijvigheid in de land- en de tuinbouw krimpen. Dan zijn er volgens Borstlap vanzelf minder arbeidsmigranten nodig om in deze sectoren te werken.

Lees hier verder (origineel bericht)

Slimme robots door AI maken werk makkelijker

NOS/ Nieuwsuur, 19 maart 2024 – De hoop is dat slimme robots kunnen bijdragen aan de oplossing voor bijvoorbeeld het personeelstekort. Kunstmatige intelligentie wordt op sommige werkplekken al ingezet. Wat zijn de voor- en nadelen?

Lees hier verder (origineel bericht)

DNB-baas: economie draait ‘best goed’, maar grote groep Nederlands heeft nauwelijks voordeel

AD,14 maart 2024 – De economie draait ‘best goed’ vindt Klaas Knot, de president van De Nederlandsche Bank. Maar we lopen wel tegen grenzen aan, waarschuwde hij donderdag bij de presentatie van het jaarverslag. Nederland moet kiezen: minder slechtbetaalde bedrijfstakken als slachthuizen en kassenteelt, minder slechtbetaalde arbeidsmigranten. En méér liefde voor sectoren met een hoge productiviteit.

Krapte

Knot is, ondanks de florissante cijfers, kritisch over de toekomst. ,,We hebben te maken met structurele krapte. Krapte op de arbeidsmarkt, de infrastructuur, en het elektriciteitsnet bijvoorbeeld. Maar ook met de uitstoot van CO2 en stikstof.‘’ Dat dwingt Nederland er toe om scherpe keuzes te maken voor de toekomst, volgens de bankpresident.

Dat betekent dat Nederland moet kiezen welke activiteiten het wil behouden. Als het aan Knot ligt verdwijnen de bedrijfstakken met weinig toegevoegde waarde, zoals slachthuizen en de kassenteelt. ,,Dat zijn sectoren waar lage lonen worden betaald, vaak onder het minimumloon.‘’ Als die sectoren een eerlijk loon betalen zullen ze niet meer rendabel zijn verwacht Knot. ,,Dan verdwijnen ze naar het buitenland.‘’

Keuzes maken

In deze laagproductieve sectoren werken ruim 400.000 arbeidsmigranten. Die dragen weinig bij aan de Nederlandse economie, maar leggen wel beslag op schaarse huisvesting bijvoorbeeld en zorgen voor overlast. Als die sectoren verdwijnen, komt er ruimte voor meer productieve sectoren en dat is noodzakelijk volgens Knot. ,,We kunnen niet alles blijven doen in dit land, we moeten keuzes maken. We hebben productiviteitsstijging nodig voor de toekomstige welvaart.‘’

Lees hier verder (origineel bericht)

Arbeidsmarktkrapte vraagt om breed maatschappelijk debat

DNB bulletin, 8 februari 2024 – De groei van de beroepsbevolking neemt de komende decennia fors af. Om die uitdaging het hoofd te bieden moet niet alleen worden gekeken naar het verhogen van het arbeidsaanbod, maar ook naar manieren om de arbeidsvraag te verminderen en om vraag en aanbod beter op elkaar te laten aansluiten. Dat blijkt uit een nieuwe DNB Analyse. Een breed maatschappelijk debat is nodig om in elk van deze oplossingsrichtingen stappen te kunnen zetten.

Arbeid is en blijft schaars

Ondanks de economische tegenwind in 2023 blijft de Nederlandse arbeidsmarkt krap, met nog steeds meer vacatures dan werklozen(Verwijst naar een externe site). Ook in de toekomst blijft arbeid schaars: het CPB verwacht(Verwijst naar een externe site) dat tussen 2026 en 2040 de groei van het arbeidsaanbod vrijwel nihil is. Een stagnerende groei van het arbeidsaanbod zet een rem op economische groei, zet de houdbaarheid van de sociale voorzieningen onder druk en heeft gevolgen voor onze brede welvaart. Publieke dienstverlening boet bijvoorbeeld aan kwaliteit in of wordt minder toegankelijk. Bovendien worden verdelingsvraagstukken lastiger als onze nationale koek minder hard groeit.

Wat moet er nu gebeuren?

De economie komt dus in ander vaarwater terecht. Niet banen maar mensen worden schaars. Ook is duidelijk dat er geen wondermiddel bestaat om in deze veranderende omstandigheden de groei van onze economie en welvaart op peil te houden. Onze berekeningen laten bijvoorbeeld zien dat het niet realistisch is dit te willen bereiken met enkel een hogere productiviteit of een hoger arbeidsaanbod. Daarom moet naar alle oplossingsrichtingen worden gekeken die bij arbeidsmarktkrapte een rol spelen, waaronder het verminderen van de arbeidsvraag en het verbeteren van de aansluiting tussen vraag en aanbod (zie figuur ⤵️). Dit vereist een verbreding van de maatschappelijke discussie, waarbij lastige vragen op tafel kunnen komen. Op welke activiteiten willen wij ons als Nederland bijvoorbeeld richten in een toekomst waarin arbeid schaarser is? En helpt de bestaande wet- en regelgeving die op dit moment het arbeidsaanbod, de arbeidsvraag en de aansluiting tussen beide beïnvloedt om deze toekomst mogelijk te maken?

Met een debat tussen alle betrokkenen (overheid, werkgevers en werknemers) kunnen we tot een gemeenschappelijk beeld komen van de omvang van de maatschappelijke uitdaging en de mogelijke oplossingsrichtingen. Zonder een dergelijke aanpak, is het alternatief dat de economie zich weliswaar vanzelf aanpast aan de nieuwe realiteit, maar dat dit in de praktijk lang duurt en tot maatschappelijk onwenselijke uitkomsten kan leiden.

dnb-analyse-arbeidsmarktkrapte-het-nieuwe-normaal-1Download

Lees hier verder (origineel bericht)

×