Binnenlands Bestuur, 5 augustus 2026 – ‘Grip op arbeidsmigratie’ is een geliefde bestuurlijke wens. Het staat in het regeerakkoord van D66, CDA en VVD en klinkt net zo vaak bij wethouders en ambtenaren in gemeenten waar veel arbeidsmigranten wonen of werken. Grip begint bij toezicht op uitzendbureaus, betere samenwerking en strakkere registraties. Noodzakelijke stappen, maar helaas is echte grip slechts beperkt mogelijk want het gaat om mensen. Mensen waarvan sommigen zich snel verplaatsen in de geflexibiliseerde arbeids- en huizenmarkt, terwijl een groeiende groep juist langer blijft en onderdeel wordt van de lokale gemeenschap. Dat blijkt zowel uit cijfers als uit kwalitatief en etnografisch onderzoek, waaronder dat van medeauteur Carolien Lubberhuizen.
Daarom pleiten wij voor een andere benadering. Een aanpak die niet probeert een dynamisch fenomeen te ‘vangen’ alsof het stil staat. Een aanpak die erkent dat grip niet alleen een bestuurlijke taak is, maar gepaard moet gaan met een menselijke benadering. Mensen bewegen, veranderen en uiteindelijk willen we allemaal een normaal leven. Dat is de echte vraag: hoe zorgen we dat wie hier komt werken, hier ook kan leven – samen, veilig en met perspectief – of dat verblijf nu kort is of langdurig.
[ ]Levensverhalen in beweging
Dat blijkt ook uit de verhalen die Carolien Lubberhuizen verzamelde in haar promotieonderzoek [2]. Na lange reizen in kleine busjes belanden arbeidsmigranten op gedeelde kamers in onbekende steden en proberen hun weg te vinden. Vanuit daar zoeken ze stabieler werk en huisvesting, bouwen relaties op, voeden kinderen op en koesteren ambities, zonder precies te weten hoe ze verder kunnen komen en een toekomst kunnen opbouwen. Sommigen bouwen aan beter bestaan; anderen blijven omdat terugkeren geen optie is en ze vast komen te zitten. Zij verliezen werk, woning en zorgverzekering en raken uitgeput door voortdurende onzekerheid.
Op dit soort verhalen krijg je geen bestuurlijke grip. Terwijl precies daar de opgave ligt: beleid ontwikkelen dat meer beoogt dan grip houden, en daadwerkelijk aansluit bij de leefwereld van de mensen om wie het gaat. Zoals Wyktoria, een Poolse vrouw die Carolien sprak in Den Haag: ‘Ik werkte steeds een tijd in een kas en werd dan ontslagen of overgeplaatst. Iedere keer moest ik verhuizen of nieuw werk zoeken. Zekerheid had ik nooit; een vast contract kreeg ik niet. Ik besloot nooit bewust te blijven, maar nu woon ik hier al tien jaar en heb ik weinig kunnen opbouwen.’
Lees hier verder (origineel bericht)